Rehber
Bir sertifikanın gerçekliği nasıl doğrulanır? Kod, QR ve dosya ile doğrulama
Üniversite sertifikası veya dijital rozetin gerçek, değiştirilmemiş ve geçerli olduğunu kısa kod, QR ya da dosya ile doğrulama adımları.
Son güncelleme: Yazar: EXERT5 dk okuma
Özet
- Doğrulama, bir belgenin gerçek, değiştirilmemiş ve hâlen geçerli olduğunun teyit edilmesidir; imza, düzenleyen kurum ve iptal durumu birlikte kontrol edilir.
- DijiUni rozetleri dijiuni.com/verify adresinde kısa kod, doğrulama bağlantısı, QR kod veya dosya (PNG, SVG, PDF, JSON) ile doğrulanır; hesap gerekmez.
- Sonuç yalnız "Geçerli" veya "Geçersiz" değildir: iptal, askı, süre dolumu, kurcalanmış içerik ve bilinmeyen ihraççı ayrı ayrı gösterilir.
- Doğrulama belgenin gerçekliğini kanıtlar; belgeyi sunan kişinin belge sahibi olduğunu ayrıca teyit etmek gerekebilir.
Doğrulama neyi kanıtlar?
Bir belgeyi doğrulamak, üç soruya yanıt aramaktır:
- Gerçek mi? Belge, üzerinde adı geçen kurum tarafından mı düzenlendi?
- Değiştirilmiş mi? Ad, tarih, program veya kredi bilgisi düzenlendikten sonra değiştirildi mi?
- Hâlen geçerli mi? Kurum belgeyi sonradan iptal etti mi, askıya aldı mı ya da belgenin süresi doldu mu?
Basılı veya PDF bir belgede bu soruların yanıtı çoğunlukla belgeyi düzenleyen kuruma yazı yazarak ya da telefonla alınır. İmzalı bir dijital rozette ise üç soru da çevrimiçi ve birkaç saniyede yanıtlanır.
Yöntem 1: Kısa kod veya doğrulama bağlantısıyla
DijiUni rozetlerinin ve sertifika PDF'lerinin üzerinde bir kısa kod ve doğrulama bağlantısı bulunur.
- Tarayıcıda adresi kendiniz yazarak dijiuni.com/verify sayfasını açın.
- Kısa kodu (örneğin KXVEPHFQ66) veya tam doğrulama bağlantısını alana yapıştırın.
- Doğrula düğmesine basın.
İpucu: Size iletilen bir PDF'teki bağlantıya tıklamak yerine doğrulama adresini kendiniz yazmak, benzer görünen sahte bir doğrulama sayfasına yönlendirilme riskini ortadan kaldırır.
Yöntem 2: QR kodla
Belgedeki QR kod, doğrulama sayfasını belgenin koduyla birlikte açar.
- Akıllı telefonun kamerasıyla QR kodu okutun veya doğrulama sayfasında QR tara seçeneğini kullanın.
- Açılan adresin dijiuni.com alan adında olduğunu kontrol edin.
- Sonuç ekranındaki durum mührünü ve belge bilgilerini, elinizdeki belgeyle karşılaştırın.
QR kod basılı sertifikalarda da çalışır: kâğıt üzerindeki kod okutulduğunda açılan sayfa, belgenin kurum kaydındaki güncel durumunu gösterir. Bu nedenle basılı bir kopyanın geçerliliği de yazışmaya gerek kalmadan kontrol edilebilir. QR kodun üzerine yapıştırılmış ya da sonradan eklenmiş görünen bir etiket varsa, adresi kendiniz yazarak kısa kodla ayrıca doğrulama yapmanız önerilir.
Yöntem 3: Dosya yükleyerek
Open Badges 3.0 rozetleri imzalı veriyi dosyanın içinde taşıyabilir. Size e-postayla bir rozet görseli veya PDF sertifika iletildiyse:
- Doğrulama sayfasında Dosya yükle seçeneğini seçin.
- PNG, SVG, PDF veya JSON dosyasını (en fazla 10 MB) yükleyin.
- Sistem dosyanın içine gömülü imzayı okuyarak doğrular.
Dosya düzenlendikten sonra tek bir karakter bile değiştirildiyse imza eşleşmez ve sonuç Kurcalanmış olarak görünür.
Sonuç ekranı nasıl okunur?
| Sonuç | Anlamı | Ne yapmalı? |
|---|---|---|
| Geçerli | İmza, ihraççı ve durum listesi doğrulandı | Belge bilgilerini sunulan belgeyle karşılaştırın |
| İptal edildi | Kurum belgeyi iptal etti | Belge artık bir yeterliliği kanıtlamaz |
| Askıda | Kurum belgeyi geçici olarak askıya aldı | Kurumla iletişime geçin |
| Süresi doldu | Geçerlilik süresi sona erdi | Güncel belge isteyin |
| Kurcalanmış | İçerik imzayla eşleşmiyor | Belgeyi kabul etmeyin |
| Bilinmeyen ihraççı | İmza okunuyor ancak düzenleyen güven listesinde değil | Kurumu ayrıca teyit edin |
Sonuç ekranının altındaki kontrol adımları bölümü, sistemin sırasıyla neyi denetlediğini gösterir: yapı, ihraççı, imza, zaman, durum listesi ve varsa YÖK onayı. Her adımın yanında geçti veya başarısız işareti ve kısa bir açıklama bulunur. Teknik ekipler için imza başlığı ve ham veri alanları Teknik ayrıntılar bölümünde görüntülenebilir.
Belgeyi sunan kişi gerçekten belge sahibi mi?
Doğrulama, belgenin gerçek olduğunu kanıtlar; belgeyi size sunan kişinin belge sahibi olduğunu tek başına kanıtlamaz. Bazı rozetlerde belge sahibinin adı gizlilik ayarı nedeniyle doğrulama sayfasında gösterilmez. Bu durumda sonuç ekranında bir kimlik teyidi alanı görünür: kişinin doğum tarihi veya T.C. kimlik numarasının son dört hanesi girildiğinde, eşleşme varsa ad bilgisi geçici olarak gösterilir. İşe alım gibi süreçlerde bu kontrolün kimlik belgesiyle birlikte yapılması önerilir.
e-Devlet doğrulaması ile ilişkisi
e-Devlet Kapısı'nın Belge Doğrulama (yeni sekmede açılır) hizmeti barkod numarasıyla sorgu yapar. SEM sertifikaları için e-Devlet'te sorgulanabilirlik, 1 Ekim 2026'dan itibaren YÖK onaylı programlar için öngörülmektedir (ayrıntı). e-Devlet belgeyi kendisi saklamaz; sorguyu belgeyi düzenleyen kurumun servisine iletir. Kurum bu servisi etkinleştirdiyse DijiUni doğrulama sonucunda "e-Devlet'te sorgulanabilir" işareti görünür ve aynı belge numarasıyla e-Devlet'te de sorgu yapılabilir.
İşverenler için kısa kontrol listesi
- Doğrulama adresini belgedeki bağlantıdan değil, bilinen adresi kendiniz yazarak açın.
- Sonucun Geçerli olduğunu ve düzenleyen kurumun adının beklediğiniz kurum olduğunu kontrol edin.
- Program adı, tarih ve kredi (AKTS) bilgisinin size sunulan belgeyle birebir aynı olduğunu karşılaştırın.
- Ad bilgisi gizliyse kimlik teyidi alanını kullanın ya da kişinin kimlik belgesiyle eşleştirin.
- Sonucu tarih ve saatiyle kayıt altına alın; aynı belgeyi ileride yeniden doğrulamak mümkündür.
- Sonuç Kurcalanmış, İptal edildi veya Bilinmeyen ihraççı ise belgeyi düzenlediği görülen kurumla, kurumun resmî iletişim kanalları üzerinden iletişime geçin.
Bir belgenin sahte olup olmadığını anlamanın neden gözle mümkün olmadığı ve kurumların alabileceği önlemler Sahte sertifika sorunu yazısında ele alınmıştır.
Toplu doğrulama gereken kurumlar için
Çok sayıda belgeyi düzenli olarak kontrol eden kurumlar (insan kaynakları birimleri, tanınma komisyonları) için DijiUni'de anahtarlı bir doğrulama API'si bulunur. API, doğrulama sayfasıyla aynı kontrolleri yapar ve sonucu makine tarafından okunabilir biçimde döndürür; böylece başvuru sistemleri belge kontrolünü elle kopyalama yapmadan kendi iş akışlarına ekleyebilir. Rozetler did:web kimliği taşıdığından, uyumlu başka bir doğrulayıcı yazılım da imzayı DijiUni'ye bağlanmadan kurumun kamuya açık anahtarından doğrulayabilir.
Doğrulama portalı ücretsizdir ve hesap açmayı gerektirmez: Rozet doğrula.
Sık sorulan sorular
- Doğrulama için hesap açmam gerekir mi?
- Hayır. Doğrulama sayfası herkese açıktır ve ücretsizdir; kısa kod, bağlantı, QR kod veya dosya yeterlidir.
- "Kurcalanmış" sonucu ne anlama gelir?
- Belge içeriği, kurumun imzasıyla eşleşmiyor demektir. Dosya düzenlendikten sonra değiştirilmiş olabilir; bu belge kabul edilmemelidir.
- İptal edilen bir belge neden hâlâ bende görünüyor?
- Dağıtılmış kopyalar silinmez; ancak iptal bilgisi kurumun durum listesinde yayımlandığı için belge bir sonraki doğrulamada iptal olarak görünür.
- Doğrulama sonucunu başkasıyla paylaşabilir miyim?
- Evet. Doğrulama sonucu sayfasının adresi paylaşılabilir; bağlantıyı açan kişi belgenin o anki durumunu görür. Sonuç sayfaları kişisel veri içerebileceğinden arama motorlarına kapalıdır ve yalnız bağlantıyı bilenler tarafından açılabilir.
- Başka platformlardan alınmış rozetleri doğrulayabilir miyim?
- Open Badges 3.0 uyumlu rozetler dosya olarak yüklenip imzaları kontrol edilebilir. Düzenleyen kurum güven listesinde yoksa sonuç "Bilinmeyen ihraççı" olarak gösterilir ve kurumun ayrıca teyit edilmesi önerilir.
Kaynaklar
- 1EdTech — Open Badges 3.0 Uygulama Kılavuzu (yeni sekmede açılır)
- W3C — Verifiable Credentials Data Model 2.0 (yeni sekmede açılır)
- W3C — Bitstring Status List v1.0 (yeni sekmede açılır)
- W3C CCG — did:web yöntem tanımı (yeni sekmede açılır)
- e-Devlet Kapısı — Belge Doğrulama (yeni sekmede açılır)
- Anadolu Ajansı — YÖK, yaşam boyu öğrenmede kalite güvencesini güçlendirecek (yeni sekmede açılır)
Bağlantılar Eylül 2026 itibarıyla erişilebilir durumdadır. Kamuya açık olmayan ayrıntılar yazıda iddia edilmemiştir.